Krótka Historia Śląska cz. 6
Pod znakiem swastyki (1933 - 1945)

Zdobycie władzy przez narodowych socjalistów dokonało się na Śląsku chyba nie inaczej niż w innych częściach Rzeszy. Flagi ze swastyką, które nieśli oni 30 stycznia 1933 na ulicach, zostały niewiele tygodni później wywieszone na budynkach publicznych. Jak wszędzie podniósł tu i tam burmistrz czy landrat nieznaczny protest. Wybory do Reichstagu z 5 marca pokazały przecież, że prawie pół Śląska (49, 4 %) uwierzyło obietnicom Hitlera (w Legnicy głosowało na niego nawet 54, 0, we Wrocławiu 50, 2 a w Opolu "jedynie" 43, 2 % wyborców).

Poruszając kilka tygodni temu sprawę ucieczek z KL Auschwitz – rozpocząłem ten cykl o ucieczce bohatera z Chwałowic - Pawle Kożdoniu. Tym razem przedstawiam osobę byłego więźnia Kazimierza Piechowskiego i mimo, że jest gdańszczaninem, ta ucieczka jest czymś wyjątkowym i stale zadziwiającym pomysłowość organizatora owej ucieczki.

Kazimierz Piechowski urodzony w 1919 r. zamieszkały od drugiego roku życia w Tczewie – na Pomorzu, od najmłodszych lat zapalony harcerz. W swojej autobiografii „Byłem numerem” wspomina: „... miedzy szkołą a domem rodzinnym pochłaniało mnie harcerstwo. Byłem harcerzem ciałem i duszą, a bycie harcerzem znaczyło dla mnie wiele, znaczyło kochać swoją Ojczyznę. Mając zaszczyt poznania Pana Kazimierza wiem, że to wyznanie jest bardzo szczere – prawdziwe. Harcerska miłość bliźniego i Ojczyzny, wartość patriotyzmu, emanuje od Niego po dzień dzisiejszy. Wracając jednak do wątku życiorysowego Pana Kazimierza, od pierwszych tygodni okupacji hitlerowskiej, wraz z kolegą podjął próbę przedostania się na Węgry, aby następnie dostać się do Francji i tam się zaciągnąć do polskich oddziałów wojskowych. Niestety, przed granicą zostali ujęci przez niemiecki patrol i uwięzieni w więzieniu w Sanoku. Już jednak w Sanoku byli wstępnie przesłuchiwani i torturowani, a potem przewiezieni do Krakowie – więzieni na Montelupich i w Nowym Wiśniczu. W jednym z pierwszych transportów tj. 20. 06. 1940 r. Kazi9mierz Piechowski trafił do KL Auschwitz, zarejestrowany w obozowej ewidencji jako więzień nr 918. Tam, w KL Auschwitz, w obliczu zagrożenia śmiercią, niemal każdy pragnął za wszelką cenę wydostać się z tego piekła, więc wielu próbowało ucieczki – chociaż nie każda z ucieczek się udawała.

Krótka Historia Śląska cz. 5

W cieniu Wersalu (1919 - 1933)

10 października 1918 r. powstały we Wrocławiu, Zgorzelcu i Głogowie oraz w Opolu, Bytomiu i Gliwicach rady robotnicze i żołnierskie. Rada wrocławska, która wnet ukonstytuowała się jako rada ludowa dla całego Śląska, zadbała rozsądnie o to, aby przejście od cesarstwa do republiki (weimarskiej) odbyło się na Śląsku prawie całkowicie bez rozlewu krwi. Socjaldemokraci, lewicujący liberałowie i politycy Centrum zajęli znajdujące się poprzednio w posiadaniu konserwatystów stanowiska w administracji, przy czym - zgodnie z wynikami wyborów - na Dolnym Śląsku rolę wiodąca przejęła SPD a na Górnym Śląsku - partia Centrum, W nadprezydium szlachcic i prawnik Hans von Guenther został zastąpiony przez nie wykształconego i zawodowo przeciążonego działacza robotniczego Felix'a Philipp'a. Jego partyjny kolega urodzony w Legnicy zecer i redaktor Paul Lóbe. któremu to stanowisko także proponowano, wolał przyjąć mandat do Reichstagu, który w czerwcu 1920 wybrał go swoim prezydentem. (Z wyjątkiem kilku miesięcy sprawował śląski socjaldemokrata ten wysoki urząd - do lata 1932 r. - kiedy musiał zwolnić go na rzecz Hermann'a Goring'a.)

Wiele lat przed zaangażowaniem się w upamiętnianie losów byłych więźniach hitlerowskich obozów koncentracyjnych, docierały do mnie skromne i wyrywkowe informacje radiowe, o „tyle co ujawnionych” rewelacjach dotyczących ucieczek z KL Auschwitz, czy innych obozów. Informacje takie ujawniano ze znacznym opóźnieniem od tamtego ponurego okresu okupacyjnej przeszłości i owego „wydarzenia”, gdyż większość byłych więźniów przez długi okres od odzyskania wolności, zachowywała milczenie o pobycie w obozie. Unikali tego tematu o tak koszmarnym wycinku swego życia – by zapomnieć, zapomnieć o piekle w jakim przebywali.

Od Kulturkampfu do konfliktu narodowościowego

(1871 - 1918)

Jeszcze około roku 1870 nie istniała na Górnym Śląsku “kwestia polska” Niemieccy Ślązacy walczyli ramię w ramię z mówiącymi po polsku ziomkami o zwycięstwo Niemiec. Zjednoczenie Niemiec którego przez dziesięciolecia żądało tylu śląskich polityków i publicystów, zostało przez większość mieszkańców Śląska, którzy już dawno stali się prawdziwymi Prusakami powitane z zadowoleniem.